oogsten in het openbaar

De school is weer begonnen en het voelt alsof ik van de handrem ga! Allemaal dingen waarvan ik met mezelf had afgesproken 'dat doe ik als de kids straks weer naar school zijn' verdringen elkaar op mijn 'to-do-lijst'. Gisteren wierp ik een blik op de kornoelje in een straatje niet ver van ons huis en aan de bessen zag ik dat ze geplukt wilden worden. Oftewel; na een was, een strijk, een boodschap ga ik.... oogsten! En laat dat nou zijn wat ik het liefste doe ;-) 

Er zijn momenten waarop ik best wel wat langer zou willen zijn dan de 164 centimeters die ik ben. Eén van die momenten is als ik kornoeljebessen zie hangen op een plaats waar ik niet bij kan. En met mijn lengte is dat op heel veel plaatsen het geval. Manlief is niet thuis, van zijn lengte kan ik nu geen gebruik maken. Terwijl ik bessen sta te plukken spreek ik een aantal buurtgenoten. Mensen zijn altijd weer verbaasd dat je de bessen van de gele kornoelje (die heet geel omdat hij geel bloeit in het voorjaar) kunt eten. Ik maak er altijd sap van. De smaak van de bes doet me een beetje denken aan de smaak van rozenbottels. Het duurt maar even of een buurvrouw komt mij een trapje brengen en het duurt daarna nóg even voordat een buurman mij een hoger trapje aanbiedt. Daarna volgt nog een tas met prachtige lege potjes. Mijn ochtend is helemaal goed! Al fietsend door de wijk pluk ik nog een grote emmer vlierbessen. De bramen komen uit onze eigen tuin. Vanmiddag hoop ik, na een tip van een buurtgenoot, op een andere plek in de stad meer bramen te vinden en fiets ik even langs de perzikboom... Oogsten in het openbaar is ontzettend leuk! Wil je weten waar je al dit lekkers kunt vinden in Zutphen maar ook in andere steden? Kijk dan eens op de site van plukdestad

tappen, foppen en rapen

Als het zo warm wordt als vandaag moet je de dingen vroeg op de dag doen... We starten met een euro ontbijtje in de stad. We hebben dan altijd een klein flesje melk bij ons, voor een scheutje in de koppen thee. Dat komt goed uit; we vullen het lege flesje bij onze splinternieuwe drinkwatertap in de stad! Het flesje wordt driftig leeggedronken want iedereen wil hem een keertje vullen natuurlijk ;-) Fijn zeg, zo'n tappunt, een goed signaal; stop met steeds flesjes kopen, vul je flesje bij!

het toppunt zo'n tappunt!

 Wat een bijzondere pui, we zetten onze fietsen er neer en bewonderen de pui. Hij kan niet open, het is geen deur, gewoon het aanzien van een pand; mooi! Als we onze fietsen weer ophalen en we met een tweede blik kijken zien we de weerspiegeling van de panden er tegenover. Als een soort luchtspiegeling met golvende daken. Bijzonder om zo indirect een foto te maken van de huizen aan de andere kant van de straat. Alsof je door het raam kijkt en dit uitzicht hebt en dat is dan niet zo (en hoe kan het nou dat je ons niet ziet met fototoestel?)

Als je goed kijkt zie je in mijn fietskrat een emmer staan... dat klopt! Regeren is vooruitzien; na ons ontbijtje fietsen we langs de speeltuin en rapen nu géle pruimen! Pruimen rapen is leuker dan een computerspelletje maar net zo verslavend ;-) Als je één keer begint kun je niet meer stoppen. Steeds zie je een nog mooiere liggen en het resultaat is; weer een volle sappan op het fornuis! Als het vanavond weer wat afkoelt gaat het fabriekje weer in werking... 

potjes vullen

De rabarberplanten in mijn tuin, het zijn er 8, zijn druk met het maken van mooie stengel(tje)s. Ik besluit er van te oogsten al is het niet zoveel. Er zijn een hoop knoppen die dan weer de kracht mogen krijgen. De stukjes gaan in een pannetje met wat krijt, suiker en rozijntjes en dan is dit het resultaat... de etiketten kan ik opleuken met m'n zelfgemaakte (home made!) stempel en ik ben supertevreden met het resultaat! Citroenmelisse (die wél als kool groeit in de tuin) oogst ik ook;

wie het kleine niet eert...

 De bladeren van de rabarber leg ik verspreid in de tuin. Hopen dat daar de slakken onder kruipen, dan kunnen ze een dag later, met slakken en al, in het compostvat.

De citroenmelisse gaat onder de douche en dan aan de lijn... 

En wat vind je van dit ruikertje? Wollige munt! Ik oogst het vlakbij een school, daar groeit het als onkruid op openbare grond, leuk!

Na een douche gaat ook de pepermunt naar de zolder om te drogen, eerst op een handdoek (erg nat), dan ook aan de lijn!  (op de achtergrond de oregano, er blijft weinig over als het gedroogd is, vaak herhalen dus)

Fijn! De potjes gaan zich weer langzaam vullen ;-)

Bongerdspad, oude appelrassen en 'deuren dicht!'

Vanochtend drink ik mijn koffie met mijn Pluk de Stad maatje op een bankje aan het Bongerdspad. We hebben daar afgesproken voor een bakkie om daarna appels te plukken voor de Duurzaamheidsmarkt a.s. zondag. Na een hoop nieuwtjes uitwisselen op het gebied van bomen en boomgaarden ruimen we de koffie op en gaan aan de slag. Mijn uitschuifbare plukstok blijkt goed van pas te komen. Veel appels hangen zó hoog dat ze alleen met de lange stok te plukken zijn.

Het blijft toch een geweldige bezigheid. Telkens schuiven we een boom door en plukken we weer een ander ras. In totaal hebben we appels geplukt van 7 verschillende rassen! We willen ze op de Duurzaamheidsmarkt laten zien én laten proeven. Een deel van de appels zal ter plekke bereid worden tot appelmoes in 'rocket stoves' door enkele Transition Town Zutphen collega's.

Meer informatie over de markt vind je hier; http://subsites.zutphen.nl/15128/Over_De_Kaardebol-Duurzame_initiatieven-Dag_van_de_Duurzaamheid.html

Nu het wat herfstig begint te worden ben ik veel minder in mijn tuin. Vanmiddag ben ik nog maar eens gaan oogsten; pepermunt, die is nu gewassen en hangt weer te drogen. Ook 6 cherrytomaatjes (die op zijn voor je er erg in hebt). De vaart is er een beetje uit al zag ik op de valreep dat ik morgen weer nodig frambozen moet oogsten. Het is gek maar vandaag ging de verwarming weer even aan. We moeten er weer aan wennen dat 'deuren dicht!' moeten en het gordijn moet weer voor de trap. Dit weekend gaan we de kasten maar weer eens nakijken, zijn er genoeg warme jassen en truien? De zomerspullen kunnen weer naar de zolder. Voor alles een tijd!

generaties en inspiratie

Na de geboorte van onze zoon stopte ik met werken, nou ja stoppen; het werken werd ánders, het speelde zich vooral thuis af. Toen iemand mij eens vroeg of ik me niet verveelde 'de hele dag thuiszitten'  kon ik volmondig antwoorden dat 'de hele dag zitten' niet het geval was. Ik verveelde me niet, ik richtte me op heel andere dingen en die namen mijn tijd. Natuurlijk moest ik me herpakken; je beroep is je image, als je stopt met werken heb je even geen verhaal meer. Toch blijkt dat niet zo te zijn! Doordat er een inkomen minder binnenkwam moest ik creatief worden met spullen. Tweedehands kopen vond ik al leuk, beter nadenken over nieuwe aankopen kwam daarbij. Weggeven en ontvangen ook, er ontstond een situatie waarin ik me met minder veel rijker voelde! Door helemaal los te weken van mijn vak kwam ik erachter wie ik óók ben, heel langzaam ontvouwde zich een route die ik niet had kunnen bedenken. Hij ontstond zonder iets te forceren, dingen kwamen op mijn pad! Nu terugkijkend kan ik dat heel makkelijk beschrijven, in de fase ernaartoe heb ik wel eens getwijfeld; wat wordt mijn weg? Wat is mijn passie? Het krijgen van kinderen was daarin voor mij ook niet onbelangrijk. Ik vergaarde inzichten en kwartjes vielen...

Afgelopen jaar kreeg ik van mijn vader een cd-rommetje met foto's die mijn oom heeft gescand van de oude fotoboeken van mijn opa en oma. Met warme herinneringen en een gevoel van heimwee zag ik oude familieleden weer terug en kon ik een kijkje nemen ín het huis van mijn opa en oma. Toen kwam ik deze 2 foto's tegen.... mijn overgrootouders bij een perenboom en daaronder mijn opa en oma bij/in een perenboom. Ik heb ze heel groot uitgeprint en geplastificeerd. Dáár komt mijn passie voor oogsten vandaan! (al was het natuurlijk vroeger heel gebruikelijk je eigen fruit te verbouwen). Bij al mijn idealen zijn er wel eens momenten waarop het minder vanzelf gaat, door dan deze foto's te bekijken herpak ik mezelf (blijkbaar is je herpakken een heel nuttige bezigheid) en ga ik er weer voor. Ze hangen op een goed zichtbare plek in huis! 

Het zijn een soort lijntjes tussen generaties, mijn roots.

oogstzolder en appelmoescake

Aan het begin van de week vroeg ik een aardige winkelmedewerker of hij voor mij de kartonnen fruitvellen apart wilde houden. Vanochtend trof ik hem en liet hij mij de opbrengst zien. 3 kratten vol! Geweldig! Het geheel was natuurlijk niet zwaar maar wel een onhandig pakket om onder de arm mee te nemen... Vandaag heb ik mijn boodschappen dan ook in 2 etappes gedaan, beide keren nam ik een stapel mee. Ik had geluk want er zaten ook nog 2 meloenvellen bij, mijn pompoenen liggen nu dan ook mooi uitgestald en los van elkaar. 

Het was een goeie reden om de zolder eens goed op te ruimen! Een opblaasboot zullen we nu wel niet meer gebruiken (het lijkt wel herfst vandaag), die kon leeg en achter de luiken. Meer van dat soort spullen kregen een betere plek, stofzuiger erdoor en klaar is mijn oogstzolder! Toen ik net nog een keer naar boven liep rook ik de appeltjes, heerlijk.

Dan was er nog het 'appelmoesprobleem', een ander niet-vacuum potje zocht een bestemming. Ik besloot een cake te bakken maar dan op de bakplaat. Ik doe dat wel vaker, er is anderhalf de hoeveelheid ingredienten voor een gewone cake voor nodig maar doordat het beslag zich uitspreidt tot een dunne laag is de cake veel sneller klaar (= minder gasverbruik). Op de cake een paar flinke lepels appelmoes, een team vrijwilligers heeft zich al gemeld om hem te keuren, ná schooltijd!
Ook bij dit cakebeslag gebruikte ik vloeibare boter, moest er eigenlijk 300 gram boter in, omgerekend gebruikte ik 200 gram vloeibare boter. Net zo lekker, minder vet.

Het testteam (11, 9 en 6 jaar oud) was het unaniem eens; deze cake krijgt een 'goed'!

voetafdrukken, pruimen en vakantie!

Een vakantiedag zoals ze altijd zouden mogen zijn; niet te warm, maar één klein buitje; een dag met mogelijkheden! Zonder de structuur van school is het aan moeders de lijnen van de dag uit te zetten. Ik had bedacht dat het leuk zou zijn weer eens afdrukken van de voeten te maken. Dat is alweer een tijdje geleden en leuk om te doen. Het gekriebel van de kwast, grote hilariteit! en dan lopen over een papier. Het resultaat is grappig, van het kleinste maatje kunnen we boekenleggers maken (uitknippen en lamineren), de rest schuiven we in de fotoalbums. 

En dan wacht er nog een leuk klusje, we gaan voor nog weer eens een emmer pruimen naar de wiebelwap. Terwijl ik raap zitten de kinderen in de boom en schudden de pruimen eruit. Ik volg gesprekjes over hoe gevaarlijk dat is zo hoog en 'ik kan er niet uit!' Zoonlief begeleidt zijn beide zussen weer veilig naar de grond (daar gaan staan, hier hangen, je valt niet, ik vang je op...) Ik bedenk dan dat de computer en televisie erg trekt thuis maar dat wat ze ervaren daar in die speeltuin veel kostbaarder is. 

Wat moet iemand nou met zoveel pruimen? Van deze pruimen staan nu 13 potten pruimengelei vacuum te ploppen. Onze zoon houdt er erg van in zijn yoghurt maar belangrijker; het is 'ruilen-zonder-huilen' materiaal. Want oma maakt, samen met opa, de lekkerste jam van de wereld (aardbeien/rabarber). Zij lusten heel graag onze pruimenbrouwsels. We ruilen de potten soms om. Niet dat we anders die jam niet zouden krijgen hoor, maar we vinden het gewoon leuk...

Thuisgekomen van de pruimen hebben de jongste twee en ik met elkaar een appeltaart gebakken terwijl de oudste de pruimen ontpitte. De taart was om te vieren dat papa vandaag zijn laatste werkdag had. Het is vakantie, nu voor ons vijven!

eetbare tuin en clivia

Er hangt nog heel wat oogstbelofte in onze tuin! Het is voor mij een uitdaging om onze tuin zo eetbaar mogelijk te maken. Telkens als een wens voorbij komt maakt iets niet-eetbaars plaats voor iets wel-eetbaars. Zo kun je met weinig vierkante meters best veel! En het voelt erg rijk om je tuin in te lopen met een vergiet en daar te oogsten voor bijvoorbeeld de sla (rucola, postelein, komkommerkruidbloemetjes, bloemen van de oostindische kers) En het allerfijnst; de vruchten zo van de plant eten! Het doet mijn moederhart goed als de kinderen smikkelen van bijvoorbeeld de Japanse wijnbes. De plant wordt schoon bijgehouden! Vroeger bij mijn opa en oma stond een zelfde struik bij hun regenton. Opa plukte de besjes voor mij en als ik kwam lagen ze voor mij klaar op een schoteltje op het aanrecht. Dat eenzelfde wijnbes in de tuin groeide toen wij dit huis bekeken 10 jaar geleden heeft misschien de koop ervan wel beinvloedt... De frambozen zijn eenzelfde lot beschoren; plukken én direct opeten! Gezonder kan het niet.

goudrenet

Onze goudrenet heeft flink veel appels dit jaar! We hebben hem flink gesnoeid en de takken in horizontale stand getrokken, dat lijkt te helpen! De handappel die ernaast staat heeft bijna geen appels, die heeft te lijden gehad van de vorst... maar met de goudrenetten ben ik wel blij! Dat worden appeltaarten en appelmoes.

japanse wijnbes

framboos     

tomaten (in wording

onze (straks blauwe) druiven 

bramen

En zie daar; de clivia bloeit voor de tweede keer dit jaar. Ik weet niet of het een goed teken is... voor de niet-kenners; een clivia bloeit uit armoede, hoe slechter je voor hem zorgt hoe mooier de bloem! (dat is dus echt een plant voor mij!) Dat hij nu weer bloeit komt waarschijnlijk doordat hij, op het moment dat hij buiten is geparkeerd en vergeten mocht worden, een nachtvorst te verduren heeft gehad... je ziet het niet op de foto want het is een naar gezicht; de meeste bladeren zijn bruin! Máár... de bloem is mooi! Ik vergeet de plant nu toch maar weer, zodra ik me met planten ga bemoeien wordt het er meestal niet beter op... Eigenlijk wel een rare tegenstelling, mensen zijn altijd verbaasd als ze horen dat ik niet van planten en bloemen hou in huis. Het mooist vind ik planten die bloeien voor mijn raam maar dan aan de buitenkant; stokrozen voor het keukenraam, appelbloesem voor het kamerraam, trossen druiven voor het raam, dat soort dingen. Het moet eigenlijk allemaal een beetje vanzelf gaan; daarom ook de rucola en postelein; eenmaal gezaaid komt het elk jaar terug en heb ik er geen omkijken naar.